Özel yetenekli öğrencilerin matematiksel yetenek ve matematiksel yaratıcılık becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Özel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tez Danışmanı: Nazmiye Nazlı Ateşgöz
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu araştırmada fen bilimleri ve matematik alanında özel yetenek tanısı almış olan ortaokul öğrencilerinin matematiksel yetenek ile matematiksel yaratıcılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi, bu ilişkide akıcılık ve esneklik becerilerinin düzenleyici bir değişken olarak etkisinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma kapsamında nicel araştırma yöntemlerinden genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Anadolu Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Üstün Yetenekliler Eğitimi Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde (ÜYEP) 2008-2017 yılları arasında öğrenim gören 289 ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmada katılımcıların matematiksel yetenelerinin ölçülmesi için Matematiksel Yetenek Testi (MYT), matematiksel yaratıcılıklarının ölçülmesi için ise Matematiksel Üretkenlik Testi (MÜT) kullanılmıştır. Matematiksel yetenek ve matematiksel yaratıcılık arasındaki ilişkinin incelenmeside korelasyon analizi; matematiksel yeteneğin matematiksel yaratıcılık üzerindeki yordayıcılık etkisinin incelenmesinde basit doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Matematiksel yaratıcılığın cinsiyet ve sınıf düzeylerine göre farklılaşıp farklılaşmadığının incelenmesi için bağımsız örneklemler t-testi gerçekleştirilmiştir. Akıcılık ve esneklik becerilerinin matematiksel yetenek ve matematiksel yaratıcılık arasındaki ilişkisi üzerinde düzenleyicilik etkisinin bulunup bulunmadığının incelenmesi için ise Hayes Proses Modellerinden Model 1 temel alınarak düzenleyici değişken analizi gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen analizlerin sonucunda katılımcıların matematiksel yetenek ve matematiksel yaratıcılıları arasında zayıf düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu, matematiksel yeteneklerinin matematiksel yaratıcılıklarını %1,4 oranda yordadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların matematiksel yaratıcılıklarının cinsiyetlerine göre anlamlı düzeyde bir farklılaşma göstermediği (p >.05), sınıf düzeyine göre ise 6. sınıf öğrencileri lehine istatistiksel olarak anlamlı şekilde farklılaştığı (p<.05) bulunmuştur. Ayrıca akıcılık ve esneklik becerilerinin katılımcıların matematiksel yetenek ile matematiksel yaratıcılıkları arasındaki ilişki açısında düzenleyici değişken olarak değerlendirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır (p<0,05; R2 Akıcılık=0,659; R2 Esneklik=0,732).