Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Kültür Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GİZEM ARKUN
Danışman: Tuğba Özışık
Özet:
Çin’in Wuhan kentinde
2019 yılının Aralık ayında ortaya çıkan COVID-19 salgını hızla bütün dünyada
etkisini göstermiş ve güncel verilere göre 6,9 milyon insanın ölümüne sebep
olmuştur. Salgın sebebiyle birçok ülkede çeşitli kısıtlamalar uygulanmış
sosyo-ekonomik dengedeki bozulmaları minimize etmek amacıyla çeşitli politikalar
ortaya konmuştur. Salgın kapsamında ABD’de 1.162.000 insan yaşamını
yitirmiştir. COVID-19 pandemisinin ardından Amerika Birleşik Devletleri Merkez
Bankası'nın (Federal Reserve - FED) uyguladığı faiz politikalarının enflasyon
beklentileri üzerindeki etkisini 2020-2023 dönemi için ampirik olarak analiz
etmeyi amaçlamaktadır. Pandemi süreciyle birlikte küresel düzeyde ekonomik
faaliyetlerde yaşanan daralma, arz-talep dengesizlikleri ve tedarik zinciri
aksamaları enflasyonist baskıları artırmıştır. Bu süreçte FED, başlangıçta
genişleyici para politikaları uygulamış; ancak artan enflasyonist risklere
karşı 2022 itibarıyla faiz artırımlarına yönelmiştir.
Bu çalışmada, FED'in
politika faizindeki değişimlerin enflasyon beklentileri üzerindeki etkisi,
aylık bazda açıklanan veriler kullanılarak incelenmiştir. Analizde, tüketici
enflasyon beklentileri ile FED’in faiz oranı kararları arasındaki ilişki
değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, faiz artırımlarının kısa vadede
enflasyon beklentileri üzerinde sınırlı ama gecikmeli bir etkisi olduğunu
göstermektedir.
Ayrıca, piyasa
beklentileri ve merkez bankası iletişimi gibi faktörlerin de enflasyon
beklentilerinin şekillenmesinde önemli rol oynadığı görülmüştür. Bu bağlamda
çalışma, pandemi sonrası dönemde para politikasının etkinliği ve beklenti
yönetimi konularına katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Elde edilen sonuçlar,
merkez bankalarının kriz sonrası dönemde politika geçişkenliğini artırmak için
şeffaflık ve güven inşasının önemine işaret etmektedir.
Anahtar Kelimeler: COVID-19, Federal Reserve, faiz
politikası, enflasyon beklentileri, para politikası.