Çevre muhasebesinin gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilirliği üzerine bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Kültür Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURCİHAN DİLBER
Danışman: ÇARIKÇIOĞLU PEYAMİ SEFA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yaşam kaynağımız olan çevre, bize hayatta kalma ve yaşamak için gerekli mal ve hizmetleri sunar. Teknoloji alanındaki gelişmelerle hızlanan sanayileşme, çevreyi kıt, az bulunur bir ekonomik mal haline dönüştürmüştür. İnsan yapımı sermaye edinebilmek için sömürülen çevre, tahribata ve doğal sermayenin azalmasına neden olmuştur. Sanayi Devrimi ile başlayan süreçte insan-çevre dengesinin bozulması, insanoğlunu çevresel sorunlara daha ciddi olarak ilgilenmeye itmiştir. Çevre Muhasebesi kavramı, işletmelerin çevreyi koruyarak üretim yapması, kaynakları etkin ve verimli kullanarak gelecek nesillere yaşanılır bir çevre bırakma gayesi ile ortaya çıkmıştır. Bu amaçla doğal sermaye açısından zengin olan gelişmekte olan ülkelerde çevre muhasebesi uygulaması daha çok önem kazanmaktadır. Çalışmanın amacı; çevresel kaynakların kullanımı ile ekonomik ve sosyal faktörler arasında istatistiksel olarak ilişki olup olmadığı analiz edilerek, çevre muhasebesinin gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilirliği araştırılmak istenmiştir. Gelişmiş ülke verileri de analize dâhil edilerek gelişmişlik düzeyine göre ülke grupları arasında karşılaştırma yapma imkânı sağlanmıştır. Bu bağlamda 80 gelişmiş ve 107 gelişmekte olan ülke 2006-2018 dönemine ait verileri ile betimsel ve korelasyon analizi yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; gelişmekte olan ülkelerde çevresel kaynakların kullanımının çevre muhasebesi uygulamasına; sanayi sektörü katma değeri ve tarım sektörü katma değerinin negatif; doğrudan yabancı yatırımlar, eğitim, kişi başına gelir düzeyi, nüfus, ticaret, yolsuzluk ve yüksek teknoloji ihracatı değişkenlerinin pozitif etkisi bulunurken; gelişmiş ülkelerde doğrudan yabancı yatırımlar, nüfus, sanayi sektörü katma değeri ve ticaretin negatif; eğitim, kişi başına gelir düzeyi, tarım sektörü katma değeri, yolsuzluk ve yüksek teknoloji ihracatı değişkenlerinin pozitif etkisinin bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Çevre Muhasebesi, Gelişmekte Olan Ülkeler, Betimsel Analiz, Korelasyon Analizi